Khi học ngoại ngữ, ai cũng từng nghe đến khái niệm nguyên âm và phụ âm, nhưng liệu bạn đã thật sự hiểu sự khác nhau giữa hai nhóm âm này chưa? Việc nắm rõ cách phân biệt không chỉ giúp phát âm chuẩn xác mà còn hỗ trợ sử dụng ngữ pháp và chính tả hiệu quả hơn. Vậy nguyên âm và phụ âm trong tiếng anh khác nhau như thế nào? Hãy cùng Anh Ngữ Thiên Ân tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
I. Khái quát kiến thức và nguyên âm và phụ âm trong tiếng Anh
Trong tiếng Anh, cách phát âm của nguyên âm và phụ âm có nhiều điểm khác biệt so với tiếng Việt. Vì vậy, việc nắm vững kiến thức cơ bản về hai nhóm âm này là điều cần thiết để phát âm chuẩn, viết chính tả đúng và học tập hiệu quả, dù là tự học tại nhà hay tham gia các khóa học online.
Dựa trên bảng chữ cái tiếng Anh:
- Có 5 nguyên âm: A, E, I, O, U.
- Có 21 phụ âm: B, C, D, F, G, H, J, K, L, M, N, P, Q, R, S, T, V, W, X, Y, Z.
Theo bảng phiên âm quốc tế IPA (International Phonetic Alphabet), từ 5 nguyên âm cơ bản được mở rộng thành 12 nguyên âm đơn và 8 nguyên âm đôi. Trong khi đó, 21 chữ cái phụ âm được sử dụng để tạo ra 24 âm phụ âm, phân chia thành phụ âm hữu thanh, phụ âm vô thanh và các phụ âm đặc biệt khác.
>>> Khám phá lộ trình học chi tiết tại khóa luyện thi VSTEP – giúp bạn đạt B1, B2 chỉ trong thời gian ngắn
1. Nguyên âm trong tiếng Anh
1.1. Nguyên âm trong tiếng Anh là gì?
Nguyên âm (Vowels) là những âm được phát ra khi luồng hơi đi từ phổi ra ngoài mà không bị cản trở bởi răng, môi hay lưỡi. Nguyên âm có thể đứng riêng lẻ hoặc kết hợp với phụ âm để hình thành từ.
Trong bảng chữ cái tiếng Anh, có 5 nguyên âm cơ bản: A, E, I, O, U. Dựa trên hệ thống IPA, các nguyên âm này được chia thành 12 nguyên âm đơn và 8 nguyên âm đôi.
1.2. Nguyên âm đơn
Nguyên âm đơn (Monophthongs) được chia thành nguyên âm dài và nguyên âm ngắn. Đây là điểm cần chú ý, bởi phát âm sai độ dài có thể khiến từ ngữ bị hiểu nhầm sang một nghĩa khác.
| Nguyên âm dài | Ví dụ | Nguyên âm ngắn | Ví dụ |
| /iː/ | seat /siːt/ – chỗ ngồi | /ɪ/ | sit /sɪt/ – ngồi |
| /uː/ | mood /muːd/ – tâm trạng | /ʊ/ | good /ɡʊd/ – tốt |
| /ɑː/ | hard /hɑːd/ – cứng | /ʌ/ | cut /kʌt/ – cắt |
| /ɔː/ | sort /sɔːt/ – sắp xếp | /ɒ/ | job /dʒɒb/ – công việc |
| /ɜː/ | first /fɜːst/ – trước tiên | /ə/ | around /əˈraʊnd/ – xung quanh |
Lưu ý đặc biệt:
- /æ/ trong manager /ˈmænɪdʒər/ (người quản lý)
- /e/ trong many /ˈmeni/ (nhiều)
Hai nguyên âm này dễ gây nhầm lẫn, cần luyện tập kỹ để phân biệt.
>>> Muốn nâng cấp toàn diện cả Nghe – Nói – Đọc – Viết? Hãy thử khóa luyện thi TOEIC 4 kỹ năng được nhiều học viên đánh giá cao.
1.3. Nguyên âm đôi
Nguyên âm đôi (Diphthongs) được hình thành từ sự kết hợp của hai nguyên âm đơn trong cùng một âm tiết.
| Nguyên âm đôi | Ví dụ |
| /eə/ | barely /ˈbeəli/ – hầu như không |
| /eɪ/ | mate /meɪt/ – bạn đồng hành |
| /aɪ/ | like /laɪk/ – thích |
| /ʊə/ | visual /ˈvɪʒʊəl/ – thuộc thị giác |
| /aʊ/ | mouse /maʊs/ – con chuột |
| /ɔɪ/ | voice /vɔɪs/ – giọng nói |
| /əʊ/ | boat /bəʊt/ – con tàu |
2. Khái quát về phụ âm trong tiếng Anh
2.1. Phụ âm trong tiếng Anh là gì?
Phụ âm (Consonants) là những âm được phát ra khi luồng khí đi từ thanh quản đến môi bị cản trở bởi răng, lưỡi hoặc môi. Phụ âm không thể đứng độc lập để tạo thành âm tiết mà luôn cần đi kèm với nguyên âm.
Tiếng Anh có 24 âm phụ âm chính, gồm: /b/, /p/, /m/, /g/, /f/, /ŋ/, /v/, /s/, /l/, /z/, /ʃ/, /j/, /d/, /k/, /n/, /dʒ/, /t/, /h/, /ð/, /θ/, /r/, /ʒ/, /tʃ/, /w/.
Chúng được chia thành 3 nhóm: phụ âm hữu thanh, phụ âm vô thanh và các phụ âm đặc biệt khác.
>>> Tiết kiệm thời gian với khóa học luyện thi VSTEP online – học mọi lúc, có video hướng dẫn chi tiết từng phần thi.
2.2. Phụ âm hữu thanh
Phụ âm hữu thanh (Voiced consonants) là các âm khi phát ra có sự rung dây thanh quản.
| Âm | Ví dụ |
| /b/ | bid /bɪd/ – đấu giá |
| /g/ | grab /ɡræb/ – vồ lấy |
| /v/ | invite /ɪnˈvaɪt/ – mời |
| /z/ | music /ˈmjuːzɪk/ – âm nhạc |
| /d/ | dinner /ˈdɪnə(r)/ – bữa tối |
| /dʒ/ | jealous /ˈdʒeləs/ – ghen tị |
| /ð/ | together /təˈɡeðər/ – cùng nhau |
| /ʒ/ | television /ˈtelɪvɪʒn/ – ti vi |
>>> Chuẩn bị thi TOEIC hiệu quả với khóa luyện thi TOEIC theo định dạng mới, kèm bộ đề thực hành sát đề thi thật.
2.3. Phụ âm vô thanh
Phụ âm vô thanh (Voiceless consonants) là các âm khi phát ra không rung dây thanh quản, âm thanh giống tiếng bật hoặc hơi gió.
| Âm | Ví dụ |
| /p/ | peaceful /ˈpiːsfl/ – yên bình |
| /f/ | factory /ˈfæktri/ – nhà máy |
| /s/ | science /ˈsaɪəns/ – khoa học |
| /ʃ/ | machine /məˈʃiːn/ – máy móc |
| /k/ | chemistry /ˈkemɪstri/ – hóa học |
| /t/ | complete /kəmˈpliːt/ – hoàn thành |
| /θ/ | author /ˈɔːθər/ – tác giả |
| /tʃ/ | chocolate /ˈtʃɒklət/ – sô-cô-la |
>>> Nắm vững cách dùng đại từ và chủ ngữ qua bài: Các Ngôi Trong Tiếng Anh – kiến thức cơ bản nhưng cực kỳ quan trọng khi viết và nói.
2.4. Các phụ âm còn lại
Một số phụ âm khác thuộc nhóm mũi, bên hoặc tiếp cận:
| Âm | Ví dụ |
| /m/ | remember /rɪˈmembər/ – nhớ |
| /ŋ/ | morning /ˈmɔːrnɪŋ/ – buổi sáng |
| /l/ | people /ˈpiːpl/ – con người |
| /j/ | year /jɪər/ – năm |
| /n/ | behind /bɪˈhaɪnd/ – phía sau |
| /h/ | perhaps /pərˈhæps/ – có lẽ |
| /r/ | library /ˈlaɪbrəri/ – thư viện |
| /w/ | question /ˈkwestʃən/ – câu hỏi |
II. Nguyên âm và phụ âm trong tiếng Anh khác nhau thế nào?
Để hiểu rõ hơn, bạn hãy cùng so sánh nguyên âm và phụ âm qua bảng sau:
| Tiêu chí | Nguyên âm (Vowels) | Phụ âm (Consonants) | Ví dụ minh họa |
| Cách phát âm | Luồng hơi thoát ra tự do, không bị cản trở | Luồng hơi bị cản bởi răng, lưỡi, môi hoặc thanh quản | apple (a), see (ee) – nguyên âm / book (b), cat (c) – phụ âm |
| Số lượng chữ cái | 5 chữ cái: A, E, I, O, U | 21 chữ cái còn lại | A, E, I, O, U ↔ B, C, D… Z |
| Số lượng âm | >20 âm (nguyên âm đơn + đôi) | ~24 âm phụ âm | /aɪ/ trong time ↔ /t/ trong top |
| Vai trò trong từ | Thường làm trung tâm âm tiết, quyết định trọng âm | Đứng đầu, giữa hoặc cuối, bổ trợ cho nguyên âm | eat (e = nguyên âm chính), pen (p, n = phụ âm) |
| Âm tiết | Một âm tiết bắt buộc phải có nguyên âm | Có thể có hoặc không, tùy từ | at (cần a), sky (cần y phát âm /aɪ/) |
III. 6 quy tắc quan trọng khi phát âm tiếng Anh
Để phát âm chuẩn và tự tin hơn, bạn cần nắm rõ 6 quy tắc cơ bản dưới đây:
1. Quy tắc phát âm chữ G
- /g/ khi theo sau là nguyên âm a, u, o
→ Ví dụ: game /ɡeɪm/, guarantee /ˌɡær.ənˈtiː/, gosh /ɡɒʃ/. - /dʒ/ khi theo sau là nguyên âm i, y, e
→ Ví dụ: gym /dʒɪm/, gene /dʒiːn/.
2. Quy tắc phát âm chữ C
- /k/ khi đi trước nguyên âm a, u, o
→ Ví dụ: cabaret /ˈkæb.ə.reɪ/, confident /ˈkɒn.fɪ.dənt/, cube /kjuːb/. - /s/ khi đi trước nguyên âm i, y, e
→ Ví dụ: cyber /ˈsaɪ.bər/, cigarette /ˌsɪɡ.ərˈet/, cedar /ˈsiː.dər/.
3. Quy tắc phát âm chữ R
- Trong tiếng Anh – Anh, R không phát âm khi đứng sau nguyên âm yếu (như /ə/).
→ Ví dụ: interpol /ˈɪn.tə.pɒl/, murder /ˈmɜː.də/, corner /ˈkɔː.nə/. - Trong tiếng Anh – Mỹ, R thường vẫn được phát âm.
→ Ví dụ: corner /ˈkɔːr.nɚ/.
4. Quy tắc phát âm chữ J
- Chữ J luôn được phát âm là /dʒ/ trong mọi trường hợp.
→ Ví dụ: job /dʒɒb/, jack /dʒæk/, juice /dʒuːs/.
5. Quy tắc âm e câm
- Với cấu trúc nguyên âm + phụ âm + e ở cuối, chữ e sẽ câm, và nguyên âm trước phụ âm đó sẽ đọc thành nguyên âm đôi.
→ Ví dụ: cure /kjʊr/, care /ker/, site /saɪt/.
IV. 3 cách ghép âm trong giao tiếp
Khi nói, người bản xứ thường nối âm để lời nói tự nhiên hơn:
- Ghép phụ âm + nguyên âm
- Deep end → /diːpend/
- Look at that! → /lʊk‿æt ðæt/
- Ghép phụ âm + âm /h/
- This is her sister → /ðɪs‿ɪz‿ɜr ˈsɪstər/
- Ghép nguyên âm + nguyên âm
- go out → /ɡoʊ‿aʊt/
>>> Luyện phản xạ và phát âm tự tin hơn với bài mẫu: VSTEP Speaking Part 1 – kèm hướng dẫn chi tiết và bí quyết ăn điểm.
V. Bài tập thực hành nguyên âm và phụ âm trong tiếng Anh
Để củng cố kiến thức về nguyên âm và phụ âm, bạn hãy thử làm bài tập Khoanh tròn đáp án có cách phát âm khác so với các từ còn lại.
| Câu | A | B | C | D |
| 1 | team | heat | bread | seat |
| 2 | could | should | food | would |
| 3 | nation | question | caution | station |
| 4 | chair | machine | chess | choose |
| 5 | laugh | staff | half | made |
| 6 | zoo | buzz | lazy | bus |
| 7 | think | though | three | thin |
| 8 | come | love | home | some |
| 9 | write | wrong | wrist | water |
| 10 | sugar | sure | sing | sugarcane |
Đáp án
1 – C (bread: /e/, khác với /iː/)
2 – C (food: /uː/, khác với /ʊ/)
3 – B (question: /ʃən/, khác với /ʃən/ nhưng cấu trúc khác nhóm)
4 – B (machine: /ʃ/, khác với /tʃ/)
5 – D (made: /eɪ/, khác với /ɑː/ trong laugh/half)
6 – D (bus: /s/, khác với /z/)
7 – B (though: /ðəʊ/, khác với /θ/)
8 – C (home: /əʊ/, khác với /ʌ/ ở come/love/some)
9 – D (water: /w/, còn lại âm câm “w”)
10 – C (sing: /sɪŋ/, khác với /ʃ/ ở sugar/sure)
Qua bài viết trên, bạn đã hiểu rõ sự khác nhau giữa nguyên âm và phụ âm trong tiếng Anh cũng như vai trò của chúng trong giao tiếp. Để trau dồi thêm nhiều kiến thức hữu ích về phát âm và ngữ pháp, bạn hãy thường xuyên ghé thăm website của Anh ngữ Thiên Ân – nơi chia sẻ những mẹo học tiếng Anh hiệu quả, giúp bạn tự tin hơn trong học tập và công việc.
